ਕੋਰੋਨਾ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਨੇ ਭਾਰਤ ‘ਚ ਕਰੋੜਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਮਧੋਲਿਆ, ਰਿਪੋਰਟ ‘ਚ ਹੋਏ ਵੱਡੇ ਖੁਲਾਸੇ

ਕੋਰੋਨਾ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਈ ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਦਿਖਾਈ ਦੇਵੇਗਾ। ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਪੂਰੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਇਸ ਤੋਂ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸੈਂਟਰ ਫਾਰ ਸਾਇੰਸ ਐਂਡ ਐਨਵਾਇਰਮੈਂਟ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਸਟੇਟ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ 2021 ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿਚ ਇਹ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ 0 ਤੋਂ 14 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਦੇ 37.5 ਕਰੋੜ ਭਾਰਤੀ ਬੱਚੇ ਕੋਵਿਡ -19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਦੇ ਅਸਰ ਹੇਠ ਰਹਿਣਗੇ। ਇੰਨ੍ਹਾਂ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕੁਪੋਸ਼ਣ, ਅਨਪੜ੍ਹਤਾ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਕਿਸਮ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ, ਯੂਨੀਸੈਫ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਹੈਲਥ ਸਾਇੰਸ ਨੇ ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਹੈ।

ਸੀਐਸਈ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਸੁਨੀਤਾ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਕੋਵਿਡ -19 ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਗਰੀਬ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਗਰੀਬ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, ਕੋਵਿਡ -19 ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਾਰਨ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਵਿੱਚ 115 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕ ਅਤਿ ਦੀ ਗਰੀਬੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋਣਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਹੋਣਗੇ। ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, 31 ਦਸੰਬਰ 2020 ਤੱਕ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 2.5 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੱਚੇ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਨ। ਯਾਨੀ, ਇਕ ਪੂਰੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੇ ਸਦੀ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਲੰਬੀ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਪੈਦਾ ਹੋਈ। ਜਦੋਂ ਇਹ ਬੱਚੇ ਵੱਡੇ ਹੋਣਗੇ, ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਯਾਦ ਵਿਚ ਇਕ ਨਿਰਣਾਇਕ ਉਦਾਹਰਣ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਮੌਜੂਦਾ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ 35 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੱਚੇ ਇਸਦੇ ਵੱਖ ਵੱਖ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਆਖ਼ਿਰ ਤੱਕ ਸਹਿਣਗੇ।

ਯੂਨੀਸੈਫ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਤਾਲਾਬੰਦੀ ਕਾਰਨ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕੂਲਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਭੋਜਨ ਨਹੀਂ ਮਿਲਿਆ। ਤਾਲਾਬੰਦੀ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 94 ਮਿਲੀਅਨ ਬੱਚੇ ਇਸ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਰਹਿ ਗਏ ਸਨ। ਰਿਪੋਰਟ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਵਿਚ ਤਕਰੀਬਨ 50 ਕਰੋੜ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸਕੂਲੋਂ ਮਜ਼ਬੂਰਨ ਹਟਣਾ ਪਿਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਧੇ ਬੱਚੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਨ।

ਇੰਨਾ ਹੀ ਨਹੀਂ, 2030 ਤੱਕ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿਚ ਬੌਣਾਪਨ ਵਧੇਗਾ। ਟਿਕਾਊ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਟੀਚੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿਚ ਭਾਰਤ 192 ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚੋਂ 117 ਵੇਂ ਨੰਬਰ ‘ਤੇ ਹੈ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ, ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਸਾਰੇ ਦੱਖਣੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਭਾਰਤ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਵਿਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਾਲ 2019 ਵਿਚ ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਹਵਾ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕਾਰਨ 16.7 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਦੇਸ਼ ਨੂੰ 360 ਕਰੋੜ ਡਾਲਰ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਕੁੱਲ ਜੀਡੀਪੀ ਦਾ 1.36 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਨੇ ਇਸ ਤੱਥ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਤਾਲਾਬੰਦੀ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਸਾਫ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਗੰਗਾ ਸਮੇਤ 19 ਨਦੀਆਂ ਹੋਰ ਗੰਦੀਆਂ ਹੋ ਗਈਆਂ।

  • 46
  •  
  •  
  •  
  •